We zijn in leven en kunnen overleven dankzij onze vitale systemen

We ademen zuurstof in en koolstofdioxide uit omdat je cellen dit gebruiken en produceren. Ons lichaam ontvangt en produceert afvalstoffen en moet deze afvoeren. Ons lichaam moet een zoutconcentratie in het bloed handhaven die vergelijkbaar is met de zee. En zo zijn er ontzettend veel fysiologische processen in ons lichaam die uiterst nauwkeurig gereguleerd moeten worden. Ik heb de visie dat het menselijk lichaam 13 vitale systemen bevat die alle fysiologische processen in gang zetten, monitoren en bijsturen waar en wanneer dat nodig is. Deze vitale systemen hebben een nauwe samenwerking met elkaar en beïnvloeden elkaar op complexe wijze. In onderstaande figuur zie je een overzicht van de 13 vitale systemen met een korte toelichting per vitaal systeem. In andere blogs ga ik nader in op het belang van elk vitaal systeem. Bevorder je gezondheid met de 13 vitale systemen

Symptoom versus oorzaak

Als één systeem uit balans raakt heeft dat ook gevolgen voor de overige systemen. Meestal kunnen de systemen die goed functioneren, compenseren voor andere systemen die niet optimaal werken. Op het moment dat een verstoord systeem niet goed gecompenseerd kan worden, uit zich dat in ziektesymptomen of symptomen van verminderd welbevinden in lichaam en/of geest. Dit betekent per definitie dat het zelfherstellend vermogen is afgenomen. Soms kunnen symptomen pas na 20 jaar tot uiting komen na de eerste verstoringen in een of meerdere vitale systemen. Gelukkig probeert ons lichaam met symptomen te vertellen dat er een storing gaande is in de vitale systemen. Je kunt het vergelijken met een brandend olielampje in het dashboard van onze auto dat probeert te melden dat sprake is van laag oliepeil. Ons lichaam geeft ons feedback en kan als een portaal worden gezien naar onze leefstijl.

Vage klachten als eerste tekenen van verstoringen in vitale systemen

Meestal uiten verstoringen in onze vitale systemen zich eerst in vage klachten als:
  • Vermoeidheid of futloosheid
  • Concentratieproblemen
  • Slecht slapen
  • Vermoeidheid
  • Krampen
  • Negatieve stemming
  • Stemmingswisselingen
  • Niet lekker in je vel zitten
  • Neerslachtigheid
  • Irritatie of prikkelbaarheid
  • Geheugenverlies
  • Niet helder kunnen nadenken (‘Brain fog’)
  • Overgewicht
  • Prikkelbare darm en andere darmklachten
  • Hoofdpijn
  • Oprispingen van maagzuur
  • Angst
  • Jeuk
  • Duizeligheid
  • Opgeblazen buik
  • Cariës
  • Eczeem
  • Verstoorde stoelgang
  • Te harde of slappe ontlasting
  • Acne

Een ziekte of aandoening als gevolg van langdurige verstoringen in vitale systemen

Wanneer vitale systemen langer of te ernstig verstoord zijn, kunnen meer ernstige symptomen ontstaan. Een ziekte of aandoening is dan een feit. Zeker wanneer je drager bent van een bepaald ziektegen, kunnen verstoringen in vitale systemen leiden tot uiting van het ziektegen met als gevolg de ziekte of aandoening. Hieronder een niet-uitputtende lijst met aandoeningen en ziektes, waarbij de symptomen zijn veroorzaakt of zijn getriggerd door ernstige verstoringen in vitale systemen:
  • Reuma of reumatische artritis
  • Artrose
  • Slaapstoornis
  • Peesklachten
  • Depressie
  • Dementie
  • Diabetes type 2
  • Bloedarmoede
  • Traag of snel werkende schildklier
  • Fibromyalgie
  • Chronische vermoeidheid
  • Migraine
  • Kanker
  • Chronische pijn
  • Osteopenie en osteoporose
  • Allergieën
  • Multiple sclerosis
  • Onvruchtbaarheid
  • Tandvleesontsteking
  • Ziekte van Parkinson
  • Sarcopenie (spiermassaverlies)

Oorzaken gericht aanpakken met leefstijlstrategieën op maat in plaats van symptoombestrijding

De moderne gezondheidszorg is sterk gericht op het bestrijden en behandelen van de symptomen van de aandoening, met medicatie en andere innovatieve behandelingen. De term ziektezorg zou hier meer op z’n plaats zijn. Dit is natuurlijk in diverse gevallen absoluut noodzakelijk om een leven te redden of om het leven weer dragelijker te maken. Maar ik ben van mening dat we veel meer winst kunnen halen in het voorkomen en bestrijden van een aandoening. In mijn ogen is dit te bereiken door meer aan gezondheidsbevordering te doen en naar de oorzaken van de aandoening te kijken. Om vervolgens deze oorzaken zoveel mogelijk weg te nemen.

Wanneer je bijvoorbeeld aan een depressie lijdt,  kun je last hebben van vermoeidheid, apathie, somberheid, negatieve gedachten en gebrek aan zingeving. De huidige gezondheidszorg probeert deze symptomen in veel gevallen te bestrijden met antidepressiva. Maar daarmee is de oorzaak nog niet weggenomen. Vaak heeft de medicatie zelfs negatieve bijwerkingen zoals afvlakking van emoties en darmklachten. De oorzaken van depressie kunnen talrijk zijn, zoals een gebrek aan beweging, weinig blootstelling aan zonlicht, verstoorde darmflora en een laaggradige ontsteking (geactiveerd immuunsysteem). Is het niet veel logischer om deze oorzaken te achterhalen en deze gericht aan te pakken met leefstijlstrategieën op maat?

In plaats van standaardadviezen te geven op het gebied van voeding, beweging, slaap en stressreductie is het zaak om eerst te achterhalen welke vitale systemen op welke wijze verstoord zijn geraakt en wat de oorzaken hiervan zijn. Ook als er nog geen sprake is van een ziekte of aandoening, kan het optimaliseren van de vitale systemen grote impact hebben op de levenskwaliteit. Voorkomen is altijd beter dan genezen. En wie wil zich nu niet vitaal, gezondheid en onbelemmerd voelen?

Op zoek naar de oorzaak van verstoorde vitale systemen

Afgezien van onze genen, zijn onze leefstijl en de omgeving waarin wij ons bevinden allesbepalend voor hoe onze vitale systemen functioneren en dus hoe lichamelijk energiek en geestelijk sterk we ons voelen. Onze vitale systemen zijn echter geprogrammeerd voor een leefstijl en omgeving van tienduizend jaar geleden en lang daarvoor. Voedsel was natuurlijk en onbewerkt, lang niet altijd aanwezig en we moesten moeite doen om aan voedsel te komen. We leefden in een natuurlijke omgeving en werden fysiek en motorisch uitgedaagd. Ons brein moest complexe, analytische taken uitvoeren in relatie tot overleven in een natuurlijke en gevaarlijke omgeving. Slapen deden we wanneer het donker werd en we werden wakker bij opkomst van de zon. Tegenwoordig zijn de verschillen in onze leefstijl en omgeving groter dan ooit vergeleken met die van onze paleolithische voorouders. We kunnen spreken van een evolutionaire mismatch tussen onze vitale systemen en onze leefstijl en omgeving. De mismatch legt een enorme druk op de vitale systemen, doordat nieuwe (onbekende) prikkels, teveel prikkels of te weinig prikkels uit de moderne leefstijl en omgeving op de systemen inwerken. Daardoor raken de vitale systemen gemakkelijk uit balans en verstoord. Het gevolg is een waslijst aan chronische aandoeningen, zoals in de lijst hierboven beschreven, waar onze moderne samenleving mee te kampen heeft.

De oplossing ligt in het verkleinen van de evolutionaire mismatch

Als we ons bewust zijn van de aanwezigheid van een evolutionaire mismatch kunnen we gericht actie ondernemen om het zelfherstellend vermogen te bevorderen en de regie over de gezondheid te krijgen. We hoeven weliswaar niet als een holbewoner te gaan leven. Maar we kunnen onze leefstijl en omgeving zo aanpassen dat deze veel meer overeenkomsten heeft die van het oertijdperk. We ontnemen daarmee de druk op onze vitale systemen en zetten ze juist weer in hun kracht. We doen dit aan de hand van de 11 leefstijlthema’s, waarbij ik niet alleen werk aan de optimalisatie in jouw voeding, beweging, slaap en stressreductie maar ook samen met jou werk aan andere thema’s zoals, detoxificatie, omgevingsmanagement en geestelijke vaardigheden. Het is belangrijk om bewust te blijven dat lichaam en geest één geheel zijn en altijd interacteren met de omgeving. Afhankelijk van jouw klachten en behoeften kan de focus of meer op thema’s rondom geest liggen of meer op lichamelijke thema’s.

Kennismakingsgesprek

Kom je er zelf niet uit en wil je dat ik je hierbij ondersteun? Maak dan nu een afspraak voor een vrijblijvend en kosteloos kennismakingsgesprek en ontdek hoe ik jou kan helpen.